Sağlıkta yeni dönem: Sağlık Turizmi

ayfer uyanik-logo.qxpŞUBAT 2015

İkam­et edi­len ülke­den baş­ka bir ülke­ye her­han­gi bir sebep­le sağ­lık hiz­me­ti (örne­ğin tanı, teda­vi, bakım) almak ama­cıy­la yapı­lan plan­lı seya­hat ola­rak tanım­la­ya­bi­le­ce­ği­miz sağ­lık turiz­mi, özel­lik­le son aylar­da Türkiye’de popü­ler bir sek­tör ola­rak dik­kat çek­mek­te­dir. Bir­leş­miş Mil­let­ler Dün­ya Turizm Örgütü’ne (UNW­TO) göre, 2017 yılı­na kadar sade­ce Ame­ri­ka Bir­le­şik Devletleri’nde (ABD) 23 mil­yon potan­si­yel has­ta­nın 79.5 mil­yar ABD Dolar­lık bir har­ca­ma yapa­rak deni­za­şı­rı ülke­le­re gide­ce­ği hesap­lan­mış­tır. Medi­kal turiz­mi, ter­mal ve SPA turiz­mi, ile­ri yaş turiz­mi ve engel­li turiz­mi alan­la­rı­nı da kap­sa­yan dün­ya­da­ki sağ­lık turiz­mi potan­si­ye­li içe­ri­sin­de Tür­ki­ye, 20122013 yıl­la­rı ara­sın­da 390.000 has­ta ile 6. sıra­ya yer­leş­miş kabul edil­mek­te­dir. Sağ­lık Bakanlığı’nın 2013 veri­le­ri­ne göre sağ­lık hiz­me­ti almak ama­cıy­la Türkiye’ye gelen has­ta­la­rın % 83’ü özel has­ta­ne­le­ri ter­cih etmek­te­dir. Sağ­lık turis­ti sayı­sı ve dün­ya sıra­la­ma­sın­da­ki yeri­mi­zin her geçen yıl dik­ka­te değer bir geli­şim gös­te­re­ce­ği bek­len­ti­si bulun­mak­ta­dır. Zira, Tür­ki­ye, pro­fes­yo­nel insan kay­nak­la­rı, tari­hi geç­mi­şi, coğ­ra­fi konu­mu, kül­tü­rel zen­gin­li­ği, tıb­bi biri­ki­mi, yük­sek tek­no­lo­ji­li sağ­lık hiz­met­le­ri, Avrupa’ya naza­ran uygun mali­ye­ti, 50’e yakın akre­di­te has­ta­ne­si ile son yıl­lar­da hükü­me­tin des­te­ği­ni de alma­yı başarmıştır. 

Sağ­lık­ta 2023 Viz­yo­nu kap­sa­mı­na alı­nan sağ­lık turiz­mi, sağ­lık­ta dönü­şüm prog­ra­mın­da yer alan en önem­li hedef­ler­den biri ola­rak gös­te­ril­mek­te­dir. Bu hede­fe ulaş­mak için, sağ­lık turiz­mi poli­ti­ka­la­rı­nı oluş­tu­ran çeşit­li Bakan­lık­lar işbir­li­ği içe­ri­sin­de­dir. Diğer bir ifa­dey­le; Kül­tür ve Turizm Bakan­lı­ğı, Sağ­lık Bakan­lı­ğı, Kal­kın­ma Bakan­lı­ğı ve Eko­no­mi Bakan­lı­ğı stra­te­jik plan­la­rı­na sağ­lık turiz­mi dahil etmiş­ler­dir. Bu bağ­lam­da Kal­kın­ma Bakanlığı’nın sağ­lık turiz­mi ile ilgi­li çeşit­li pro­je­le­ri des­tek­le­mek­te oldu­ğu ifa­de edil­me­li­dir. Ancak sek­tör­de en çok Eko­no­mi Bakanlığı’nın des­te­ği yan­kı bul­muş­tur. 25.6.2012 Tarih ve 28334 sayı­lı Res­mi Gazete’de yayım­la­nan 2012/4 sayı­lı Döviz Kazan­dı­rı­cı Hiz­met Tica­re­ti­nin Des­tek­len­me­si Hak­kın­da Teb­liğ, hedef sek­tör­le­ri ara­sın­da ihti­yaç­la­rı­na yöne­lik özgün des­tek­ler içe­ri­sin­de sağ­lık turiz­mi­ni de gör­mek­te­dir. Bakan­lı­ğın sağ­lık turiz­mi­ne iliş­kin 9 baş­lık altın­da top­la­ya­bi­le­ce­ği­miz des­te­ği bulun­mak­ta­dır: 1) Has­ta yol des­te­ği (sade­ce Bakan­lık­la Pro­to­kol imza­la­yan sağ­lık kuru­luş­la­rı­nın yarar­la­na­bi­le­ce­ği bu des­te­ğe göre, sağ­lık hiz­me­ti almak ama­cıy­la gelen has­ta­la­rın %50 ora­nın­da uçuş gider­le­ri Bakan­lık tara­fın­dan kar­şı­la­na­cak­tır); 2) Rapor des­te­ği (sağ­lık kuru­luş­la­rı ve sağ­lık turiz­mi şir­ket­le­ri­nin fay­da­la­na­bi­le­ce­ği bu des­tek uya­rın­ca, ön onay almak koşu­luy­la pazar araş­tır­ma­sı rapor­la­rı­nın satın alın­ma­sı gider­le­ri des­tek­le­ne­cek­tir); 3) Yurt dışı tanı­tım des­te­ği (sağ­lık kuruluşları/sağlık turiz­mi şirketleri/işbirliği kuru­luş­la­rı­nın, yurt dışın­da düzen­le­nen fuar, kong­re, kon­fe­rans ve/veya bağım­sız tanı­tım kap­sa­mın­da yapı­lan tanı­tım­la­ra iliş­kin spon­sor­luk, rek­lam, pazar­la­ma, tanı­tım, danış­man­lık, katı­lım ve orga­ni­zas­yon gider­le­ri des­tek­len­mek­te­dir); 4) Orga­ni­zas­yon des­te­ği (sağ­lık kuruluşu/sağlık turiz­mi şirketi/işbirliği kuru­luş­la­rı­nın yurt­dı­şın­da düzen­le­dik­le­ri fuar, kong­re veya kon­fe­rans­la­ra iliş­kin katı­lım mali­yet­le­ri belir­li oran ve mik­tar­da kar­şı­la­nır); 5) Ara­ma moto­ru des­te­ği (sağ­lık kuruluşu/sağlık turiz­mi şirketleri/işbirliği kuru­luş­la­rı­nın goog­le, yahoo, yan­dex, baidu ara­ma motor­la­rın­da yapa­cak­la­rı rek­lam­lar, Tebliğ’de belir­ti­len oran­da ve meb­lağ­da des­tek­le­nir); 6) Yurt dışı birim des­te­ği (yurt dışın­da açı­lan ofis, irti­bat ofi­si, ön tanı mer­ke­zi­nin kira gider­le­ri, Tebliğ’de belir­ti­len oran ve meb­lağ­da kar­şı­la­nır); 7) Bel­ge des­te­ği (sağ­lık kuru­luş­la­rı­nın Tebliğ’de belir­ti­len akre­di­tas­yon ve ser­ti­fi­kas­yon gider­le­ri des­tek­le­nir); 8) Danış­man­lık des­te­ği (sağ­lık kuruluşları/sağlık turiz­mi şir­ket­le­ri­nin pazar­la­ma stra­te­ji­si, akre­di­tas­yon ve yurt dışı Pazar yapı­sı ile ilgi­li ala­ca­ğı danış­man­lık hiz­met­le­ri­nin gider­le­ri des­tek­le­nir; 9) Tica­ret heye­ti ve alım heye­ti des­te­ği (işbir­li­ği kuru­luş­la­rı­nın düzen­le­ye­ce­ği sek­tö­rel tica­ret ve alım heyet­le­ri­nin ula­şım, konak­la­ma ve orga­ni­zas­yon gider­le­ri, heyet başı­na, ancak Tebliğ’de belir­til­me­yen oran ve meb­lağ­da desteklenir).

21.03.2011 Tarih ve 27881 sayı­lı Res­mi Gazete’de yayım­la­nan 21 Mart 2011 tarih­li Pazar Araş­tır­ma­sı ve Paza­ra Giriş Des­te­ği Hak­kın­da Teb­liğ (No: 2011/1) ile 17.01.2015 Tarih ve 20239 sayı­lı Res­mi Gazete’de yayım­la­nan Pazar Araş­tır­ma­sı ve Paza­ra Giriş Des­te­ği Hak­kın­da Tebliğ’de Deği­şik­lik Yapıl­ma­sı­na Dair Teb­liğ (Teb­liğ No: 2014/6) de önem­li des­tek­ler sağ­la­mak­ta­dır. Ayrı­ca 15.06.2012 Tarih ve 28324 sayı­lı Res­mi Gazete’de yayım­la­nan 6322 Sayı­lı Kanun uya­rın­ca Kurum­lar Ver­gi­si Kanu­nu­nun 10. mad­de­si­ne yapı­lan ekle­me (ğ ben­di) ile sağ­lık ala­nın­da faali­yet gös­te­ren ve Tür­ki­ye­’­de yer­leş­miş olma­yan kişi­le­re hiz­met veren işlet­me­le­rin mün­ha­sı­ran bu faali­yet­le­rin­den elde ettik­le­ri kazan­cın %50’si kurum­lar ver­gi­si beyan­na­me­si üze­rin­de ayrı­ca gös­te­ril­mek şar­tıy­la, kurum kazan­cın­dan indirilebilecektir.

Son söz; ade­ta dev­let poli­ti­ka­sı halin­de gelen sağ­lık turiz­mi ile ilgi­li Bakan­lık­la­rın des­tek ve teş­vik­le­ri­nin, etik dav­ra­nış ilke­le­ri­ne say­gı­lı ve bağ­lı, hukuk değer­le­ri ve ilke­le­ri olan kurum ve kuru­luş­la­ra kul­lan­dı­rıl­ma­sı çok önemlidir. 

İlgili Haberler

Leave a Comment